Oficjalne zadłużenie Polski.
- Zadłużenie Skarbu Państwa (SP)
- W kwietniu 2025 roku wyniosło 1 750,4 miliarda złotych.
- Wzrost w ciągu roku (od końca 2024 roku) wyniósł 121,1 miliarda złotych (7,4%).
- W samym kwietniu 2025 roku zadłużenie zwiększyło się o 9,8 miliarda złotych w porównaniu do marca 2025 roku.
- Państwowy Dług Publiczny (PDP)
- Na koniec I kwartału 2025 roku osiągnął poziom 1 713,3 miliarda złotych.
- Wzrost w porównaniu z końcem 2024 roku wyniósł 101,7 miliarda złotych (6,3%).
- PDP obejmuje zadłużenie sektora finansów publicznych po konsolidacji.
- Dług sektora instytucji rządowych i samorządowych (dług EDP)
- Na koniec I kwartału 2025 roku wyniósł 2 123,5 miliarda złotych.
- Wzrost w stosunku do końca 2024 roku to 111,2 miliarda złotych (5,5%).
- Dług EDP jest szerszym pojęciem, zgodnym z unijną metodologią (kryterium Maastricht), i obejmuje zobowiązania wszystkich instytucji rządowych i samorządowych, w tym funduszy pozabudżetowych, takich jak te zarządzane przez Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK) czy Polski Fundusz Rozwoju (PFR).
Nieoficjalne zadłużenie Polski.
Nieoficjalne zadłużenie to zobowiązania, które nie zawsze są w pełni widoczne w oficjalnych statystykach, ale wpływają na sytuację finansową kraju. Obejmuje ono:
- Zobowiązania funduszy pozabudżetowych: Na przykład Fundusz Przeciwdziałania COVID-19 w BGK czy PFR. Te zobowiązania są częściowo ujęte w długu EDP, ale nie w zadłużeniu Skarbu Państwa. Różnica między długiem EDP a PDP na koniec 2024 roku wynosiła około 400 miliardów złotych, co pokazuje skalę zadłużenia pozabudżetowego.
- Zobowiązania z tytułu umów długoterminowych i partnerstwa publiczno-prywatnego (PPP): Są to przyszłe obciążenia budżetu, które mogą nie być w pełni odzwierciedlone w bieżących statystykach.
- Zobowiązania emerytalne i socjalne: Chociaż nie są formalnie uznawane za dług, stanowią przyszłe obciążenia finansowe państwa.
Relacja zadłużenia do PKB
- Zadłużenie Skarbu Państwa: Szacunkowo wynosi około 45-50% PKB (na kwiecień 2025 roku, brak dokładnych danych).
- Państwowy Dług Publiczny (PDP): Na koniec I kwartału 2025 roku wyniósł około 46,3% PKB (w porównaniu z 42,3% PKB na koniec III kwartału 2024 roku).
- Dług EDP: Na koniec I kwartału 2025 roku osiągnął 57,4% PKB, w porównaniu z 55,3% PKB na koniec 2024 roku. Prognozy wskazują, że w 2026 roku może przekroczyć 60% PKB, czyli konstytucyjny limit zadłużenia w Polsce.
Podsumowanie
- Oficjalne zadłużenie:
- Zadłużenie Skarbu Państwa: 1 750,4 miliarda złotych (kwiecień 2025).
- Państwowy Dług Publiczny: 1 713,3 miliarda złotych (I kwartał 2025).
- Dług EDP: 2 123,5 miliarda złotych (I kwartał 2025).
- Nieoficjalne zadłużenie: Obejmuje m.in. zobowiązania pozabudżetowe (ok. 400 miliardów złotych różnicy między EDP a PDP), umowy PPP oraz przyszłe zobowiązania socjalne.
- Relacja do PKB: Dług EDP (57,4% PKB) zbliża się do konstytucyjnego progu 60%, co może wymagać od rządu działań w celu ograniczenia dalszego zadłużania.
Zadłużenie Polski rośnie, a jego zarządzanie wymaga ostrożnej polityki fiskalnej, zwłaszcza w kontekście zbliżających się limitów konstytucyjnych. W tym kontekście możemy spodziewać się szybko rosnącej inflacji, która pożera wartość oszczędności Polaków.
Tymczasem:
💥deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych zbliża się do 6% PKB,
💥inwestycje publiczne są opóźnione lub zablokowane,
💥fundusze KPO ledwie ruszyły,
💥koszty obsługi długu sięgają 100 mld zł rocznie,
💥rosną podatki po cichu, pod osłoną inflacji i narracji o “modernizacji”.
Warto pomyśleć o zamianie lokat bankowych na fizyczne kruszce: srebro, złoto, platynę, które przechowają siłę nabywczą oszczędności Polaków. NBP robi to od kilku lat.